یکشنبه، بهمن ۲۷، ۱۳۸۷

کودکان سرزمین من


هفته پیش برای شرکت در یک برنامه گفتمان به آشیانه سمر رفته بودم. موضوع مورد بحث درباره جامعه مدنی و سازمانهای جامعه مدنی بود. یک گروه از بچه های آشیانه سمر هم در بحث شرکت داشتند که بین 10 سال تا 16 سال بودند. آنها قبلا آمادگی هایی گرفته بودند و با دقت زیاد به حرفهای دو سخنران اصلی ( عبدالاحد فرزام مسئول کمیسیون حقوق بشر بامیان و صادق علیار رییس هلال احمر بامیان ) گوش می دادند.بعد که نوبت به پرسش و پاسخ رسید دیگر مجالی برای دیگران نماند. بچه ها دائم سوال می کردند. سئوال های خوبی می کردند.

برای این کودکان هفته ای یک روز در آشیانه سمر کلاس های انسان شناسی دایر می شود. آنها ابتدا به درس گوش می دهند و بعد تا می توانند سئوال می کنند.



چهارشنبه، بهمن ۱۶، ۱۳۸۷

استاد و شاگرد


آقای هیل دی براند ژورنالیست چهل و سه ساله هلندی که کار با نشریات را در سن نوزده سالگی در آمریکای جنوبی هنگامی که ملاح کشتی بود آغاز کرده است . در آرژانتین اولین گام ها را بر می دارد ، بعد به شیلی می رود و همراه با انقلابی ها و نشریات زیرزمینی در براندازی دیکتاتوری پینوشه تلاش می کند ، بعد به هلند می رود و هم چنان به ژورنالیزم ادامه می دهد ، رئیس رادیوی ملی هلند می شود ، به سودان می رود و هشت سال در جنوب سودان همراه با سودانی ها کار و زندگی می کند و حالا در بین ماست ، در بامیان .
او به بامیان آمده است تا دیده ها و شنیده های خود را در اختیار ما بگذارد ، ما را در تجربیات خود سهیم کند و گامی دیگر در راه ارتقای ژورنالیزم بردارد حالا می خواهد هر کجای دنیا باشد . سودان یا افغانستان .
بیست و سه نفر در مرکز لینکلن دانشگاه بامیان دور میزی نشسته اند و به حرفهای هیل گوش می کنند. او به انگلیسی حرف می زند و سه نفر در نوبت های مختلف حرفهای او را برای ما و حرف های ما را برای او ترجمه می کنند. ( این مشکل تمام استادانی است که از کشورهای دیگر می آیند و با کسانی سر و کار دارند که انگلیسی نمی دانند و این مساله ، گاهی افهام و تفهیم را سخت می کند . )
دور این میز افراد مختلفی نشسته اند . از افراد بی تجربه و تازه کار تا پیش کسوتانی دارای پنج الی هفت سال یا بیشتر سابقه کاردر نشریات و رادیوهای مختلف . و دقیقا همین سابقه کار بعضی وقتها باعث ایجاد مشکل می شود. با تجربه ها معمولا دور خود دیواری می کشند که نفوذ به آن سخت است. آنها چون فکر می کنند می دانند ، حاضر نیستند به مطالب جدید میدان بدهند و دائم بر دانسته های قبلی خود پافشاری می کنند. کمتر انتقاد می پذیرند و بیشتر انتقاد می کنند . و چنین می شود که استاد و شاگردی کمی سخت می شود.
استادی از آن طرف دنیا بلند شده آمده تا آخرین دستاوردهای خود و همکارانش را در اختیار ما بگذارد و ما هم چنان بر عقاید خود محکم ایستاده ایم و حاضر نیستیم ذره ای عقب نشینی کنیم .







دوشنبه، بهمن ۱۴، ۱۳۸۷

ژورنالیزم رادیویی در بامیان

این روزها دومین دوره از دوره های آموزشی ژورنالیزم تحت عنوان ژورنالیزم رادیویی در مرکز لینکلن دانشگاه بامیان در جریان است.
این دومین دوره از سری دوره های آموزشی است که توسط موسسه پرس ناو هلند در بامیان برگزار می شود. دوره اول ، تحت عنوان ژورنالیزم مدنی در سپتامبر 2008 و با حضور 25 تن از ژورنالیستان بامیان به مدت 10 روز برگزار شده بود.
و اما این دوره
با حضور ژورنالیستانی از ولایات بامیان ، دایکندی و غزنی از روز جمعه به مدت 5 روز شروع شده است و تا فردا دامه دارد.
استاد این دوره یکی از ژورنالیستان کهنه کار هلندی است با سابقه کار ژورنالیزم در آرژانتین ، شیلی ، سودان و هلند که اطلاعات خوبی را از تجربیات خود به ما ارائه می کند .

عکس بعداً می گذارم .

دوشنبه، بهمن ۰۷، ۱۳۸۷

الهه سرور و حرف های دیگر


پنجشنبه شب ، برنامه ستاره افغان : الهه سرور در کمال ناباوری در مرحله هشت بهترین از ادامه راه باز ماند . اما اینکه الهه نماند و نفر هشتم شد مهم نیست. الهه با توانایی و استعدادی که دارد هم چنان ستاره است و تازه درخشیدن گرفته است. مهم این است که چرا الهه باز ماند؟
زمانی که برای اولین بار الهه را بر صفحه تلویزیون طلوع دیدم خوشحال شدم. خوشحال شدم که بالاخره بعضی تابوها در میان ما در حال شکستن و فرو ریختن است. اینکه دختری با آن اعتماد به نفس و غرور می خواند برایم تحسین برانگیز بود و اینکه این دختر تنها دختر این گروه از ستاره ها است و هیچ از دیگران کم ندارد.
آمدیم و آمدیم تا به مرحله هشت رسیدیم. مرحله ای که چیزهایی دیگر بر من ثابت شد و من بسیار متأسّف شدم . اینکه هنوز خیلی چیزها برای مردم ما حل ناشده مانده است. هنوزغیرت و مردانگی بالاتر از بقیه چیزها حرف می زند. مردم ما تاب دیدن دختری هزاره را بر صفحه تلویزیون ندارند. دختری که سرش را بالا می گیرد ، به راحتی در میان دیگران گام بر می دارد و سعی می کند بهترین باشد. گوش این مردم هنوز تاب شنیدن صدای زیبای دختری را ندارد که نشان دهنده نسل نو هزاره است. نسلی که نمی خواهد کم بودن را قبول کند. نسلی که آمده تا با دیگران باشد و حتی بالاتر از دیگران باشد. به خود و توانایی های خود ایمان دارد . و فکر می کند که می تواند .
هنوز نیرویی قوی تر از خود باوری در میان این مردم هست. هنوز نتوانستن برای شان بسیار ساده تر است. هنوز روسری و شال و شنیدن صدای دختر استغفرالله ، منطقی قوی تر است ، منطقی بدون تفکر . هنوز این مردم دلشان می خواهد روی بسیاری چیزها خاک بپوشانند . بمیرند اما به همان سنت های کهنه خویش آویزان باشند.
اگر الهه ، الهه نبود مشکلی نبود . همه تمام تلاش شان را می کردند تا او را به مرحله آخر برسانند اما چرا کسی الهه را حمایت نکرد ؟؟

شنبه، دی ۲۸، ۱۳۸۷

مغول ها و مشابهت با هزاره ها


چند روز پیش یک گروه فیلمساز مغولستانی که در حال ساخت مستندی درباره تیره های مغولی هستند به افغانستان آمده بودند. این گروه یک روز از سه روز سفرشان را به بامیان اختصاص دادند . آمدند . کمی بامیان را دیدند . از زندگی یک خانواده مغاره نشین فیلم گرفتند . یکی دو ساعتی مهمان ما بودند. و رفتند.

آنها تحقیقات زیادی راجع به مشابهت میان مغول ها و هزاره ها انجام داده اند . چهل و چند واژه مشترک مغولی ، هزارگی یافته اند و هنوز هم به تحقیقات خود ادامه می دهند.

به زندگی هزاره ها بسیار علاقه مند هستند. زیاد پرس و جو می کنند و می خواهند همه چیز را درباره هزاره ها بدانند. وقتی من درباره هزاره هایی که در ایران زندگی می کنند ، گفتم . چشم شان برق زد و هی راجع به آنها سئوال کردند . انگار در همان یکی دو ساعت می خواستند همه اطلاعات مربوط به هزاره ها را بکشند بیرون.

آنها هیچ کدام انگلیسی یا کدام زبان دیگر به جز مغولی نمی دانستند و مترجمی از گروه خودشان داشتند که حرف های دیگران را برایشان ترجمه می کرد.

نکته قابل توجه : ما همان شب مهمان دیگری هم داشتیم که یک کودک یک و نیم ساله داشتند. یکی از دوستان که همراه گروه فیلمسازی بود به شوخی گفت بیا با نلقه ( NELQA = در هزارگی به معنی نوزاد ، کودک ) عکس بگیر که این کلمه نلقه تمام مغول ها را به هیجان آورد . آنها هم به کودک نلقه می گویند. ( این برای من هم جالب بود )



شنبه، دی ۲۱، ۱۳۸۷

تاسوعا در تکیه خانه دره اژدر

تاسوعای امسال در دره اژدر بودم. دره اژدر در چند کیلومتری از بازار بامیان قرار دارد.









یکشنبه، دی ۰۸، ۱۳۸۷

وای به روزی که ...


از آنجایی که در یک دفتر حقوقی کار می کنم معمولاً یا پرونده های حقوقی زیادی سر و کار دارم. در میان پرونده ها گاهی چشمم به پرونده هایی می خورد که واقعاً عجیب است. وقتی می گویم عجیب یعنی برای من عجیب است ، شاید آنهایی که احتمالاً با سیستم عدلی قضائی افغانستان آشنایی دارند این گونه موارد را بسیار عادی بدانند.
مردی مظنون به قتل مدت سه سال است که در محبس به سر می برد. هنوز جرمش ثابت نشده است و هیچ مدافع و وکیلی ندارد تا کارش را یک سره کند. یا جرمش ثابت شود و برایش حکم ببرند و این سالها پای مجازاتش حساب شود یا بی گناه شناخته شود و از محبس بیاید بیرون. همان طور بلاتکلیف دارد روزهای عمرش را سپری می کند و احتمالا تا به خودش بیاید می بیند که عمرش به صد رسید و جرمش ثابت نشد.
مدتی بعد مورد مشابه دیگری هم بین پرونده ها مشاهده شد. جرمی کوچک تر اما از سال 85 تاکنون در محبس ، بی هیچ اثبات جرمی و باز همان بلاتکلیفی و ...
خدا می داند چند مورد دیگر در کجا و کجا و کجا ....

- چه کسی پاسخگوی روزهای رفته ی این افراد خواهد بود؟